मी विजयकुमार किसन भुजबळ Knowledge is Power या ब्लॉगवर सहर्ष स्वागत करत आहे WELCOME TO MY EDUCATIONAL BLOG KNOWLEDGE IS POWER THANKS FOR VISIT MY BLOG AND FOLLOW MY BLOG
इयत्ता पाचवी नवोदय परीक्षा स्कॉलरशिप परीक्षा स्पर्धा परीक्षा उपयुक्त वेब साईट * FOLLOW MY BLOG

महत्वाच्या लिंक IMP

स्कॉलरशिप/स्पर्धा परीक्षा/जनरल नॉलेज

छत्रपती संभाजी नगर

औरंगाबाद जिल्हा - औरंगाबाद जिल्ह्याचे नामकरण महाराष्ट्र सरकारने 2023 मध्ये छत्रपती संभाजी महाराज नगर असे केले आहे...


टोपण नाव :- लेण्यांचा जिल्हा. 

 क्षेत्रफळ :- १०,१०६ चौ. कि. मी.


लोकसंख्या :- २९, २०, ५४८.


तालुके :- :- ९ - १) औरंगाबाद, २) खुलताबाद, ३) कन्नड, ४) सोयगाव, ५) सिल्लोड, ६) पैठण, ७) गंगापूर, ८) वैजापूर,


९) फुलंब्री.


हवामान :- उष्ण व कोरडे. सरासरी पर्जन्य :- ७५ सें.मी.


प्रमुख पिके : बाजरी, ज्वारी, मका, तूर, भुईमूग, कापूस, ऊस, तीळ, तंबाखू, एरंडी, सीताफळ, मोसंबी, द्राक्षे.


नद्या: पूर्णा, केळणा, दुधना, सुखना, गोदावरी, खाम, बाघूर,

शिवना.


पर्वतशिखरे, डोंगररांगा :- अजिंठ्याचे डोंगर, सातमाळा डोंगर, सूरपालनाथ डोंगर. अभयारण्य :- गौताळा अभयारण्य (औट्रम घाट),जायकवाडी पक्षी अभयारण्य.


लेणी :- अजंठा, वेरुळ, पितळखोरा, औरंगाबाद लेणी. थंड हवेचे ठिकाण :- • म्हैसमाळ.


तीर्थस्थाने :- पैठण (संत एकनाथांची कर्मभूमी, दक्षिण काशी, आपेगाव (संत ज्ञानेश्वरांचे जन्मस्थान),


बेरूळ (घृष्णेश्वर - १२ ज्योतिर्लिंगांपैकी एक), किचनेर (श्री क्षेत्र चिंतामणी पार्श्वनाथाचे क्षेत्र), शेंद्रा केळगाव, मुर्डेश्वर, गंगापूर इ. शुलीभंजन (मार्कंडेय ऋषींचे व संत एकनाथांचे तपस्या स्थान, दत्तस्थान).

ऐतिहासिक स्थाने :- दौलताबाद (देवगिरीचा किल्ला), खुलताबाद (औरंगजेबाची कबर)

औरंगाबाद, बेरूळ (भोसले घराण्याचे मूळ गाव). 



प्रेक्षणीय ठिकाण :- औरंगाबाद (बिबीका मकबरा, दवनचक्की, सुनहरा पार्क, औरंगाबाद लेणी, खुल्ताबाद (औरंगजेबची कबर), गौताळा अभयारण्ये, वेरुळ, पैठण (संत ज्ञानेश्वर उद्यान), पितळखोरा (बौद्ध लेण्या), म्हैसमाळा (थंड हवेचे

ठिकाण), शुलीभंजन (निसर्गरम्य ठिकाण). "किल्ले :- दौलताबाद, वेताळवाडी. आदिवासी :- लमाण.


शैक्षणिक संस्था :- डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठ, औरंगाबाद.

संशोधन संस्था : वॉटर अँड लँड मॅनेजमेंट इन्स्टिट्यूट (WALMI)


प्रमुख उद्योग :- सुती वस्त्रोद्योग, पैठणी उद्योग (पैठण), हिमरूशाली (औरंगाबाद), दुचाकी, तीन चाकी वाहन उद्योग, दूरदर्शन संच निर्मिती, साखर, प्लॅस्टिक, यंत्रसामग्री, जरीकाम इ. धरण प्रकल्प :- जायकवाडी प्रकल्प (नाथसागर जलाशय). जलविद्युत प्रकल्प :- जायकवाडी प्रकल्प.


लोहमार्ग :- मनमाड - काचीगुडा-ब्रॉडगेज. राष्ट्रीय महामार्ग :- सोलापूर रा. म. क्र. २११ (धुळे- औरंगाबाद).

संत :- संत एकनाथ (पैठण). .

धाराशिव जिल्हा

उस्मानाबाद हे नाव हैदराबाद संस्थान निझाम मीर आसमान अली खान च्या नावावरून पडले. उस्मानाबादचे पूर्वीचे नाव धाराशिव असे होते.आता पुन्हा महाराष्ट्र सरकारने 2023 मध्ये  धाराशिव असे नामांतर केले.. 

 टोपण नाव :- श्री भवानी मातेचा जिल्हा.


क्षेत्रफळ :- ७,५५० चौ. कि. मी. लोकसंख्या :- १४, ७२, २५६.


तालुके : :- ८- १) उस्मानाबाद, २) उमरगा, ३) लोहारा, ४) तुळजापूर, ५) भूम, ६) परंडा, ७) कळंब, ८) वाशी.


हवामान :- उष्ण व कोरडे.


सरासरी पर्जन्य :- ८० सें.मी.


प्रमुख पिके :- गहू, तूर, ज्वारी, मका, बाजरी, कडधान्ये, कापूस, भुईमूग, गळिताची धान्ये, तंबाखू, एरंडी.


नद्या :- मांजरा, तेरणा, बोरी, सीना, तावरजा. पर्वत / डोंगररांगा :- बालाघाटचे डोंगर, नळदुर्गचे डोंगर, तुळजापूरच्या टेकड्या.


लेणी :- धाराशीव.


अभयारण्य :- रामलिंग.


तीर्थस्थाने :- तुळजापूर (साडेतीन शक्तीपीठापैकी एक, तुळजाभवानी), कुंथलगिरी (जैन धर्मीयांचे पवित्र क्षेत्र, जैनमुनीशांती सागर यांची समाधी), तेर (संत गोरा कुंभार यांचे वास्तव्यस्थान), डोमगाव (कल्याण स्वामींची समाधी), भूम (आलम प्रभूचे मंदिर).


ऐतिहासिक स्थाने :- उस्मानाबाद (प्राचीन धाराशिव), नळदुर्ग (चालुक्य राजाने बांधलेला ऐतिहासिक भुईकोट किल्ला), परंडा (महम्मद गवानने बांधलेला किल्ला), तुळजापूर (छत्रपती शिवरायांचे कुलदैवत), तेर (प्राचीन तगर सातव्या शतकातील . स्थापत्य कलेसाठी प्रसिद्ध, १५०० त्रिविक्रम मंदिर).


प्रेक्षणिय स्थाने :- रामलिंग, तेर (उत्तरेश्वराच्या प्राचीन मंदिराचे नक्षीकाम व वस्तुसंग्रहालय), तुळजापूर, नागझरी, परंडा, नळदुर्ग, उस्मानाबाद (धाराशिवची लेणी).


किल्ले :- परंडा, नळदुर्ग. जिल्ह्यातील प्रमुख उद्योग :- तांबा-पितळेची भांडी, लोकर, हातमाग, तेल गाळणे, साखर उद्योग, कातडी उद्योग इ.


 राष्ट्रीय महामार्ग :- १) राष्ट्रीय महामार्ग क्र. ९, (पुणे-सोलापूर-हैद्राबाद महामार्ग.)


२) राष्ट्रीय महामार्ग क्र. २११ (सोलापूर-धुळे महामार्ग.) 


ब्लॉग वरील सर्व पोस्ट वाचा.